Handdoeken wassen: temperatuur, programma en zo blijven ze zacht en fris

Kort antwoord: handdoeken was je meestal op 40 of 60 graden, met een programma voor katoen. Kies 60 graden als iemand in huis ziek is of allergisch voor huisstofmijt, en voor keukendoeken, en kijk altijd eerst op het waslabel. Vul de trommel niet te vol, doe niet te veel wasmiddel erbij en droog je handdoeken snel en volledig. Zo blijven ze zacht en ruiken ze niet muf.

Temperatuur	Wanneer
30 °C	Licht gebruikte handdoeken, gevoelige kleuren of als het waslabel niet warmer toestaat
40 °C	Standaard voor de meeste badhanddoeken
60 °C	Bij ziekte in huis, huisstofmijtallergie, keukendoeken of handdoeken die muf blijven ruiken
90 °C	Alleen als het waslabel het toestaat, bijvoorbeeld bij witte katoenen keuken- of hotelhanddoeken

Handdoeken lijken de makkelijkste was die er is: alles erin, machine aan, klaar. Toch zijn het juist handdoeken die vaak stug worden, slecht drogen of na een paar dagen muf ruiken. Dat komt bijna altijd door een paar kleine fouten bij het wassen en drogen. In dit artikel lees je op welke temperatuur je handdoeken wast, hoe vaak dat nodig is, hoe ze zacht blijven zonder dat ze minder goed afdrogen en wat je doet als ze toch muf gaan ruiken.

Op welke temperatuur was je handdoeken?

Voor de meeste handdoeken is 40 graden een goede standaard. Daarmee krijg je huidvet, huidschilfers en vuil eruit, terwijl de vezels en kleuren gespaard blijven. Ook 30 graden is vaak genoeg als de handdoeken niet erg vuil zijn. Milieu Centraal schrijft dat je handdoeken, lakens en witte was in de meeste gevallen niet op 60 graden hoeft te wassen om ze schoon te krijgen, en dat lagere temperaturen beter zijn voor je kleding en je energierekening.

Wanneer kies je 60 graden?

• Als iemand in huis ziek is of een besmettelijke aandoening heeft.
• Als iemand allergisch is voor huisstofmijt.
• Voor keukenhanddoeken, vaatdoekjes en schoonmaakdoeken.
• Als handdoeken muf blijven ruiken na een gewone was.

Kies bij 60 graden geen eco-stand, want die haalt de temperatuur vaak niet lang genoeg. Kijk altijd op het waslabel: de meeste katoenen handdoeken kunnen 60 graden aan, maar gekleurde of decoratieve handdoeken soms niet.

Kun je handdoeken op 90 graden wassen?

Alleen als het waslabel dat aangeeft. Witte katoenen handdoeken kunnen soms 90 graden aan, maar voor gewone huishoudelijke handdoeken is dat zelden nodig. Hoge temperaturen laten vezels sneller slijten en kleuren vervagen, en het kost veel meer energie. Voor de meeste situaties is 60 graden ruim voldoende.

Witte en gekleurde handdoeken

Was witte en gekleurde handdoeken apart, zeker de eerste keren. Nieuwe gekleurde handdoeken kunnen afgeven. Voor witte handdoeken werkt een witwasmiddel of waspoeder met bleekmiddel het best; voor gekleurde handdoeken een kleurwasmiddel.

Welk wasmiddel gebruik je voor handdoeken?

Voor witte handdoeken is waspoeder met bleekmiddel de beste keuze: het houdt wit wit en helpt tegen vlekken van make-up of zelfbruiner. Voor gekleurde handdoeken gebruik je een kleurwasmiddel zonder bleekmiddel, zodat de kleuren niet vervagen. Vloeibaar wasmiddel werkt ook, maar wie altijd vloeibaar wast en op lage temperaturen, doet er goed aan af en toe een hete was met waspoeder te draaien. Dat voorkomt een vettig laagje in de machine en in de handdoeken. Het belangrijkste blijft de dosering: kijk op de verpakking wat past bij jouw waterhardheid en hoe vuil de was is.

Welk wasprogramma kies je voor handdoeken?

Kies het programma katoen (of "katoen eco" voor een zuinigere was op dezelfde temperatuur). Synthetische of fijnwasprogramma's zijn bedoeld voor andere stoffen: ze draaien met minder beweging en een lager toerental, waardoor handdoeken minder goed uitspoelen en natter uit de machine komen. Een snelprogramma is voor handdoeken ook geen goed idee, want dat spoelt minder grondig.

• Stand: katoen, 40 of 60 graden.
• Toerental: het normale toerental voor katoen (vaak 1200 tot 1400 toeren). Dan drogen ze sneller.
• Belading: houd ongeveer een handbreedte ruimte boven de was vrij.
• Extra spoelen: handig als je handdoeken stug aanvoelen of als je hard water hebt.

Twijfel je over de stand of het vakje voor wasmiddel en geur? Lees ook hoe je kleding wast.

Hoe vaak moet je handdoeken wassen?

Een handdoek die je na het douchen gebruikt, blijft een paar dagen bruikbaar zolang hij tussendoor goed kan drogen. Als vuistregel wassen veel mensen badhanddoeken na drie tot vier keer gebruik, of ongeveer één keer per week. Vaker wassen is verstandig als:

• de handdoek na gebruik niet goed droogt, bijvoorbeeld in een kleine badkamer zonder raam;
• je hem na het sporten gebruikt;
• iemand in huis ziek is;
• hij muf begint te ruiken.

Handdoeken voor het gezicht en gastendoekjes was je vaker, en keukenhanddoeken het liefst om de dag of twee. Ze komen in aanraking met etensresten en blijven vaak vochtig.

Handdoeken wassen in 6 stappen

Met deze aanpak worden je handdoeken schoon, zacht en goed absorberend.

Twijfel je of je wasmachine zelf fris genoeg is? Een vieze machine geeft geur af aan je handdoeken. Lees hoe je je wasmachine schoonmaakt.

Zo blijven handdoeken zacht (zonder wasverzachter)

Stugge handdoeken zijn een van de meest gehoorde klachten. De oorzaak is meestal niet het gebrek aan wasverzachter, maar te veel wasmiddel, kalk of drogen aan de lijn zonder beweging. Deze tips helpen.

Minder wasmiddel

Resten wasmiddel maken de lussen hard. Gebruik de aanbevolen dosering en draai af en toe een extra spoelgang als je handdoeken stug aanvoelen.

Zacht zonder droger

Schud handdoeken na het wassen flink uit voordat je ze ophangt; dat zet de lussen weer recht. Geen droger? Hang ze buiten als het een beetje waait: de beweging houdt de lussen soepel. Binnen helpt een ruim rek bij een open raam. Wrijf de handdoeken na het drogen even tussen je handen of schud ze nog een keer uit. Heb je wel een droger, laat ze dan het laatste kwartier daarin draaien.

Azijn in plaats van wasverzachter?

Sommige mensen doen een scheutje natuurazijn in het wasverzachtervakje om kalkresten te verminderen. Dat kan helpen bij hard water, maar wasmachinefabrikanten waarschuwen dat zuur de rubbers kan aantasten. Gebruik het daarom spaarzaam en check de handleiding van je machine. Meer daarover lees je in ons artikel over azijn bij de was.

Handdoeken drogen: de belangrijkste stap

De meeste muffe handdoeken zijn niet slecht gewassen, maar te langzaam gedroogd. Een handdoek is dik en houdt veel water vast. Blijft hij uren vochtig, dan krijgen bacteriën de kans en ruik je dat later.

• Hang ruim: handdoeken niet dubbelgevouwen over een dunne stang, maar uitgespreid met ruimte ertussen.
• Zorg voor ventilatie: een open raam of een draaiende afzuiging in de badkamer maakt veel uit.
• Droger: een katoenprogramma tot "kastdroog". Niet te heet en niet te lang, dan blijven de vezels mooi.
• Pas vouwen als ze helemaal droog zijn. Een handdoek die nog een beetje vochtig in de kast gaat, ruikt binnen een paar dagen muf.

Handdoeken ruiken muf: wat nu?

Ruiken je handdoeken muf, zelfs vlak na het wassen? Dan zit er meestal een laagje wasmiddelresten en huidvet in de lussen waarin bacteriën zich prima thuis voelen. Zo pak je het aan:

1. Was de handdoeken op 60 graden (als het label dat toestaat), zonder wasverzachter en met de normale dosering wasmiddel.
2. Draai een extra spoelgang.
3. Droog ze direct en volledig, bij voorkeur in de droger of buiten.

Komt de muffe geur steeds terug, kijk dan naar de machine zelf: rubber, lade en filter. Ruikt de machine ook muf? Lees dan waarom je wasmachine stinkt. Meer tips voor muffe kleding vind je in muffe geur uit kleding.

Nieuwe handdoeken eerst wassen: zo doe je dat

Ja, nieuwe handdoeken was je het best vóór het eerste gebruik. Ze hebben vaak een finish die ze in de winkel mooi en glanzend laat ogen, maar die de opname van vocht vermindert. Gekleurde handdoeken kunnen bovendien overtollige verf afgeven. Na twee of drie wasbeurten nemen ze meestal veel beter vocht op.

1. Lees het waslabel voor de maximale temperatuur.
2. Was ze apart, of alleen met handdoeken van dezelfde kleur. Zo voorkom je dat andere was verkleurt.
3. Kies het katoenprogramma op 40 graden, of warmer als het label dat toestaat.
4. Gebruik de normale dosering wasmiddel en geen wasverzachter.
5. Herhaal dit twee of drie keer bij donkere kleuren, tot ze niet meer afgeven.
6. Droog ze volledig voordat je ze in de kast legt.

Soort handdoek	Temperatuur	Hoe vaak wassen
Badhanddoek	40 °C, 60 °C bij ziekte of huisstofmijtallergie	Na 3–4 keer gebruik
Gezichtsdoekje / washandje	40–60 °C	Na 1–2 keer gebruik
Keukenhanddoek	60 °C	Om de 1–2 dagen
Sporthanddoek	40 °C	Na elk gebruik
Strandlaken	40 °C	Na elke stranddag (zand en zout eerst uitkloppen)

Veelgemaakte fouten bij handdoeken wassen

Deze fouten zien we het vaakst terug als handdoeken stug, slap of muf worden.

• Handdoeken samen met jeans of kleding met ritsen wassen. Ritsen, knopen en haakjes trekken aan de lussen, waardoor handdoeken pluizen en sneller slijten.
• "Voor de zekerheid" extra wasmiddel. Meer wasmiddel wordt niet beter uitgespoeld; het blijft in de dikke stof hangen.
• Altijd een snelprogramma. Korte programma's spoelen minder grondig. Voor handdoeken werkt een gewoon katoenprogramma beter.
• Een lage centrifuge. Handdoeken die nat uit de machine komen, drogen langzaam. Een normaal toerental voor katoen helpt.
• Natte handdoeken in de wasmand. Een vochtige handdoek tussen de vuile was gaat binnen een dag ruiken, en die geur trekt in de rest. Laat hem eerst drogen.

Opbergen en vervangen

Zo berg je handdoeken op

Vouw handdoeken pas als ze helemaal droog en afgekoeld zijn, en leg ze in een kast met wat ruimte zodat er lucht bij kan. Een propvolle kast in een vochtige badkamer is een bekende oorzaak van een muffe lucht. Rol je handdoeken liever? Dat werkt prima en neemt minder ruimte in.

Wanneer vervang je een handdoek?

Een goede katoenen handdoek gaat jaren mee. Vervang hem als hij dun en hard wordt, slecht afdroogt of een muffe geur houdt die niet meer verdwijnt, ook niet na een hete was. Oude handdoeken zijn nog prima bruikbaar als poetsdoek of voor de hond.

Handdoeken die lang lekker ruiken

Schone, goed gedroogde handdoeken ruiken neutraal. Wil je dat ze ook na dagen in de kast nog een lekkere geur hebben? Gebruik dan wasparfum in plaats van wasverzachter. Je doet vanaf 2,5 ml in het wasverzachtervakje, en de geur blijft tot 6–8 weken of zelfs langer hangen, afhankelijk van de stof. Je hebt er geen wasverzachter voor nodig. Voor handdoeken kiezen veel mensen een warme, bloemige geur zoals Full Moon, of iets frissers zoals Sundance.

Twijfel je tussen geuren? Met het proefpakket test je vijf geuren van 10 ml voor €14,95. Of bekijk alle wasparfum geuren. Hoe je wasparfum precies doseert, lees je in hoe gebruik je wasparfum, en voor beddengoed hebben we 5 tips voor lekker ruikend beddengoed.

Veelgestelde vragen over handdoeken wassen